19 lipca 2018

Lektyny, czym są i czy trzeba ich unikać?

Dziś wszyscy o wszystko obwiniają gluten. Gluten jest lektyną, ale jedną z wielu. Dlaczego więc osoby unikające glutenu nie unikają innych lektyn? Może przyczyną problemów zdrowotnych nie jest wcale gluten (zboża), tylko inne produkty bogate w lektyny?

                           CZYM JEST LEKTYNA?                          

Lektyny są białkami roślinnymi i są jedną z metod obrony roślin przed zwierzęciem (lub człowiekiem). Nie wszystkie lektyny są toksyczne, ale większość. Dlatego wyeliminowanie samego glutenu nie zawsze da dobre rezultaty i dalej można się borykać z:
  • problemami trawiennymi
  • wzdęciami
  • nudnościami
  • nadmiernymi gazami
  • biegunką

Lektyna jest rodzajem białka (podatnego na różne choroby, bakterie i wirusy), który zmusza węglowodany do zbrylania się, a nawet przyczepiania do pewnych komórek w organizmie (powodując, że stają się lepkie). Lektyny najbardziej "lubią" kwas sjalowy (rodzaj cukru znajdujący się w mózgu, jelitach, tkance nerwowej, w ludzkim mleku). 
Poza problemami trawiennymi, kleisty charakter lektyn pozwala na chwytanie i łączenie ze sobą bakterii i wirusów. W efekcie, trudniej się ich pozbyć z organizmu i może to wywołać np. częstsze przeziębienia u osób wrażliwych na lektyny. Lektyny też sprzyjają nadwadze. 


DLACZEGO NIEKTÓRZY SĄ BARDZIEJ 

WRAŻLIWI NA LEKTYNY? 


Czy wszystkie lektyny są złe? 

Nie.
Każda osoba jest inna. Niektóre lektyny dla pewnej grupy osób będą ok i po prostu zostaną strawione (szczęściarze), a u innej osoby, te same lektyny (z tego samego produktu), już nie będę tolerowane.
Przyczyną może być niesprawna bariera sIgA (pierwsza linia obrony wyściółki jelita przed toksynami i patogenami, które mogą wywołać chorobę). Nazwijmy je "naturalną tarczą antylektynową". Kiedy bariera sIgA nie działa, bakterie i wirusy zaczynają urządzać sobie u nas piknik. Kiedy uszkodzenia tkanek są duże, organizm zaczyna być wrażliwy na różne substancje chemiczne np. na lektyny.
Za taki stan może też być odpowiedzialna genetyka (niestety) i ogólny stan mikrobioty jelitowej. Dziś prawie każda osoba ma problemy jelitowe. Jednak nie zawsze przyczyną są lektyny. Czasem są to:
  • antybiotyki
  • pestycydy i inne substancje chemiczne, które są wdychane z powietrza
  • leki NLPZ stosowane przewlekle
  • leki hamujące wydzileanie kwasu żołądkowego
  • sztuczne słodziki
  • problemy hormonalne
  • żywność genetycznie modyfikowana


JAK SPRAWDZIĆ CZY JESTEŚ WRAŻLIWY NA LEKTYNY?
Zjedz np. fasolę, pomidory lub kiełki pszenicy i obserwuj organizm, czy pojawiają się gazy, wzdęcia, biegunka, nudności, zmęczenie, reakcje alergiczne, ból głowy, wysypka czy bóle stawów.
Oczywiście każde z tych objawów może być powodem innej dolegliwości, ale wykluczenie lektyn nie zaszkodzi.


                 PRODUKTY BOGATE W LEKTYNY               

(lista wybranych produktów, które należy unikać)

  • pszenica, komosa ryżowa, kiełki pszenicy, ryż, owies, jęczmień
  • warzywa psiankowate
  • fasola, groch, soczewica
  • nasiona
  • nabiał (jogurty, lody, ser, serek wiejski, ricotta) 
  • orzeszki ziemne
  • soja